"SpaceX" şirkəti tərəfindən ABŞ Federal Rabitə Komissiyasına (FCC) təqdim edilmiş rəsmi hesabatda 2025-ci ilin dekabrından 2026-cı ilin may ayına qədər olan dövrdə 260 ədəd "Starlink" peykinin utilizasiya edildiyi bildirilib. Məlumata görə, məhv edilən aparatların 176-sı birinci nəslə, qalanları isə ikinci nəslə aid olub. Eyni zamanda, daha 349 peykin istismardan çıxarıldığı və yaxın aylarda atmosferə yönəldilərək yandırılacağı qeyd olunur.
Nə üçün peyklər məhv edilir?
Hər bir "Starlink" peykinin istismar müddəti təxminən beş il təşkil edir. Şirkət yanacaq ehtiyatı tükənən aparatları orbitdən çıxarmaq üçün onları atmosferin sıx qatlarına yönəldir. Ekstremal sürtünmə nəticəsində peyklər tamamilə yanaraq məhv olur və Yerə heç bir qalıq düşmür. "SpaceX" rəsmiləri bildirirlər ki, kütləsi 260 kq-dan 1250 kq-a qədər dəyişən bu aparatların saxlanılması texniki və iqtisadi cəhətdən səmərəsizdir.
Ekoloji narahatlıqlar və tənzimləmə
Peyklərin kütləvi şəkildə atmosferdə yandırılması alimlər arasında müəyyən narahatlıqlar yaradıb. Mütəxəssislər bu prosesin ətraf mühitə təsirlərinin araşdırılmasını və müvafiq normativ aktların hazırlanmasını tələb edirlər. Hazırda FCC kosmik fəaliyyətlərin Milli Ətraf Mühitin Mühafizəsi Qanunundan (NEPA) istisna edilməsini təklif edir, lakin bu təklif hələlik təsdiqlənməyib.
Gələcək planlar nədir?
Hazırda "Starlink" qruplaşması 10 mindən çox peykdən ibarətdir. Şirkət gələcəkdə aşağı Yer orbitindəki peyklərin sayını 42 minə çatdırmağı hədəfləyir. Bundan əlavə, "SpaceX" mobil telefonlara birbaşa peyk interneti təqdim edəcək "Starlink Mobile" xidmətini işə salmağa və 1,02 km² sahəyə malik "Gigasat" peyk istehsalı zavodunu tikməyə hazırlaşır.
