Son dövrlərdə "Taylor Farms" şirkətinin kahı məhsullarından tutmuş, "Midwest Poultry Services"-in bir milyondan çox yumurtasına qədər geniş çeşiddə qida məhsulunun geri çağırılması ciddi müzakirələrə səbəb olub. Salmonella və E. coli kimi təhlükəli bakteriyalarla çirklənmə riski səbəbindən həyata keçirilən bu tədbirlər, dondurulmuş giləmeyvələrdən tutmuş ev heyvanları üçün yemlərə qədər bir çox sahəni əhatə edir. Bu hadisələr minlərlə insanın sağlamlığına təsir göstərib.
Geri çağırma fəaliyyəti həqiqətənmi artıb?
Northeastern Universiteti-nin professoru Darin Detwiler-in sözlərinə görə, FDA (ABŞ Qida və Dərman İdarəsi) məlumatları geri çağırma fəaliyyətinin yüksək olduğunu təsdiqləsə də, bunun əvvəlki illərlə müqayisədə kəskin artım olub-olmadığını söyləmək hələ tezdir. Poynter İnstitutu-nun statistikasına əsasən, 31 iyul tarixinə qədər 122 qida və içki geri çağırılıb ki, bu rəqəm 2025-ci ildə 135, 2024-cü ildə isə 146 təşkil edib. Mütəxəssislər qeyd edir ki, media işıqlandırmasının artması ictimai məlumatlılığı yüksəltsə də, bu, mütləq şəkildə riskin artması demək deyil.
İnstitusional problemlər və nəzarət mexanizmləri
Qida təhlükəsizliyinə nəzarət edən qurumların büdcə və kadr çatışmazlığı vəziyyəti daha da mürəkkəbləşdirir. FDA-nın büdcəsi ötən illə müqayisədə 271 milyon ABŞ dolları azalıb və qurum 4300-dən çox əməkdaşını ixtisar edib. Eyni zamanda, CDC (Xəstəliklərə Nəzarət və Profilaktika Mərkəzləri) 2800-dən çox iş yerini bağlayıb və bəzi yoluxucu xəstəliklərin izlənilməsi proqramlarını dayandırıb.
"Geri çağırma bildirişləri gündəlik həyatın fon səs-küyünə çevrildikdə, insanlar buna diqqət yetirməyi dayandıra bilər. Daha pisi isə, onlar bu hadisələri qaçılmaz bir xərc kimi qəbul etməyə başlayırlar", - deyə Darin Detwiler bildirib.
Bundan əlavə, qida izlənilməsi qaydalarının tətbiqi 2028-ci ilə qədər təxirə salınıb. Mütəxəssislər çıxış yolunu məlumatlandırmanı azaltmaqda deyil, təhlükəsizlik standartlarını gücləndirməkdə və səhvlərdən nəticə çıxarmaqda görürlər.
