NASA-nın Mars 2020 missiyası zamanı 18 fevral 2021-ci il tarixində baş verən eniş prosesi gözlənilməz elmi nəticələrlə yadda qalıb. Marsohodu daşıyan aparatın tərkib hissələri və 77,5 kiloqram ağırlığında olan iki volfram balans yükü Mars səthinə çırpılaraq beş yeni krater əmələ gətirib. İmperial Kollec London-dan Aleksandra Sokolovska və onun rəhbərlik etdiyi komanda, Mars Reconnaissance Orbiter tərəfindən çəkilən görüntüləri və üçölçülü modelləşdirməni təhlil edərək bu hadisəni araşdırıblar.
Bu kraterlər nə üçün vacibdir?
Tədqiqatçılar qeyd edirlər ki, bu süni kraterlər təbii meteoritlərin yaratdığı izlərdən daha dəyərlidir. Çünki düşən obyektlərin kütləsi, sürəti və trayektoriyası NASA-nın mühəndislik məlumatları sayəsində dəqiq məlumdur. Bu eksperiment vasitəsilə Ezero kraterinin şimal-qərbindəki torpağın mexaniki xüsusiyyətləri müəyyən edilib. Modelləşdirmə göstərib ki, bölgədəki reqolitin birləşmə qabiliyyəti cəmi 7 ± 1,5 kilopaskal təşkil edir, bu da səthin olduqca boş və zəif bağlı materialdan ibarət olduğunu sübut edir.
Gələcək missiyalar üçün nəticələr nələrdir?
Alınan nəticələr InSight stansiyasının "köstəbək" adlanan istilik zondunun üzləşdiyi çətinliklərlə üst-üstə düşür. Hər iki halda Marsın səthindəki süxurların gözləniləndən daha boş olması təsdiqlənib. Geophysical Research Letters jurnalında dərc olunan araşdırma, gələcək planetlərarası missiyalarda bu cür idarə olunan zərbə eksperimentlərinin standart bir tədqiqat metodu kimi istifadə edilməsini təklif edir. Bu yanaşma, marsohodların çata bilmədiyi ərazilərin geoloji quruluşunu öyrənmək üçün effektiv bir vasitə ola bilər.
