"Tesla" şirkəti Texas ştatının Ostin şəhərindəki "Gigafactory" zavodunda "Cybercab" modelinin istehsalına başlayıb. Şirkət "X" platformasında sükansız robotaksinin zavoddan çıxışını əks etdirən video paylaşıb. İlk sınaq modelləri fevral ayında yığılsa da, fasiləsiz istehsal prosesinə yalnız bu ay start verilib. Buna baxmayaraq, şirkətin baş direktoru İlon Mask layihənin gələcəyi ilə bağlı əvvəlki iddialı ritorikasını dəyişərək daha ehtiyatlı mövqe nümayiş etdirir.
Robotaksi planları niyə ləngiyir?
Bu həftə baş tutan maliyyə hesabatı konfransında İlon Mask robotaksi şəbəkəsinin genişləndirilməsi planları barədə qeyri-adi dərəcədə bədbin danışıb. Dallas və Hyuston şəhərlərindəki fəaliyyət barədə yeni detallar açıqlanmayıb və hazırda hər şəhərdə həftədə cəmi iki avtomobil xidmət göstərir. Mask ləngimənin səbəbini təhlükəsizliklə əlaqələndirərək bildirib:
"Genişlənməni məhdudlaşdıran əsas amil ciddi yoxlama prosesi və hər şeyin tam təhlükəsiz olduğuna əmin olmaqdır. Biz robotaksi şəbəkəsini böyüdərkən heç bir təsadüfi xəsarət halının yaşanmasını istəmirik."
Lakin reallıq fərqli ola bilər. "Tesla" ötən il Ostində xidmətə başlayandan bəri federal hökumətə robotaksilərin iştirakı ilə 14 qəza hadisəsi barədə məlumat verib. Digər şirkətlərdən fərqli olaraq, "Tesla" qəzaların təfərrüatlarını gizli saxlayır. Bundan əlavə, "FSD" (Tam Özünüidarəetmə) və "Autopilot" sistemlərindən istifadə edən avtomobillərin iştirakı ilə yüzlərlə qəza və onlarla ölüm halı qeydə alınıb. Hazırda hökumət agentlikləri şirkətin avtonom idarəetmə iddialarını araşdırır və "FSD" sisteminin böyük bir geri çağırılma ərəfəsində olduğu ehtimal edilir.
İstehsal prosesi necə davam edəcək?
Mövcud problemləri nəzərə alan İlon Mask "Cybercab" istehsalının ilin sonuna qədər yavaş gedəcəyini etiraf edib. O, yeni tədarük zəncirinə malik məhsulların istehsalının həmişə uzadılmış "S" əyrisi formasına uyğun gəldiyini vurğulayıb. Maskın sözlərinə görə, ilkin mərhələdə istehsal çox ləng olacaq, lakin gələn il eksponensial şəkildə artacaq. Ötən il o, 2025-ci ilin sonuna qədər ABŞ əhalisinin 50 faizinin robotaksi xidmətinə çıxışı olacağını vəd etsə də, hazırda xidmət yalnız Ostin, Dallas və Hyuston kimi bir neçə şəhərlə məhdudlaşır.
Tənzimləyici və texniki maneələr nələrdir?
"Cybercab" ilə bağlı digər ciddi problem sükan, pedallar və güzgülər kimi ənənəvi idarəetmə vasitələrinin olmamasıdır. Federal Motorlu Nəqliyyat Vasitələrinin Təhlükəsizliyi Standartlarına əsasən, hökumət belə avtomobillərin istehsalına icazə versə də, hər şirkət üçün limit 2500 ədəddir. Lakin "Tesla"nın Avtomobil Mühəndisliyi üzrə vitse-prezidenti Lars Morvay "X" platformasında bu limitin onlara şamil edilməyəcəyini bildirib. Görünür, şirkət "Amazon"un "Zoox" layihəsində olduğu kimi, avtomobillərinin təhlükəsizlik standartlarına cavab verdiyini özü sertifikatlaşdırır.
Tam avtonom idarəetmə texnologiyası hələ də tam həllini tapmayıb. İlon Mask nəzarətsiz "FSD" sisteminin istifadəyə verilmə tarixini davamlı olaraq təxirə salır. O, proqram arxitekturasının tamamilə yeniləndiyi "FSD" 15-ci versiyasının bu ilin sonu və ya gələn ilin əvvəlində təqdim ediləcəyini açıqlayıb. Eyni zamanda, 2019-2023-cü illərdə satılmış və "Hardware 3" kompüterləri ilə təchiz edilmiş milyonlarla "Tesla" avtomobilinin ciddi modifikasiyalar olmadan nəzarətsiz idarəetməyə nail ola bilməyəcəyi təsdiqlənib. Bu isə şirkətin əvvəlki vədləri ilə ziddiyyət təşkil edir.
