ABŞ Müdafiə Nazirliyi qabaqcıl süni intellekt texnologiyalarının məxfi şəbəkələrdə tətbiqini genişləndirir. Bu məqsədlə qurum "NVIDIA", "Microsoft", "Amazon Web Services" və "Reflection AI" şirkətləri ilə yeni müqavilələr bağlayıb. Rəsmi məlumata görə, bu razılaşmalar daha əvvəl "Google", "SpaceX", "OpenAI" və "Oracle" ilə əldə olunmuş əməkdaşlıqların davamıdır. Əsas hədəf hərbi qərarların qəbulu prosesini müasirləşdirmək və silahlı qüvvələrin imkanlarını artırmaqdır.
Yeni süni intellekt modelləri və aparat təminatları milli təhlükəsizlik üçün kritik əhəmiyyət daşıyan məlumatların işləndiyi yüksək mühafizəli sistemlərdə quraşdırılacaq. Pentaqon bu texnologiyaların sərt fiziki nəzarət və məhdud giriş tələb edən Impact Level 6 və Impact Level 7 mühitlərində fəaliyyət göstərəcəyini bildirib. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, bu sistemlər mürəkkəb şəraitdə məlumatların sintezini, kəşfiyyat analizini və operativ planlaşdırmanı dəstəkləyərək döyüş meydanında vəziyyətin qiymətləndirilməsini sürətləndirəcək.
Süni intellekt hərbi əməliyyatları necə dəyişəcək?
Hazırda Müdafiə Nazirliyinin daxili süni intellekt platforması olan GenAI.mil sistemindən 1,3 milyondan çox şəxs istifadə edir. Təhlükəsiz bulud sistemlərində işləyən bu platforma sənədlərin tərtibi, tədqiqat və məlumat analizi kimi tapşırıqları yerinə yetirir. Rəsmilərin məlumatına görə, istifadəçilər qısa müddət ərzində milyonlarla sorğu yaradıb və minlərlə süni intellekt agentini işə salıblar. Yeni alətlərin tətbiqi sayəsində əvvəllər aylarla vaxt aparan tapşırıqların icra müddəti bir neçə günə qədər azalıb.
Texnoloji asılılıqdan qaçmaq strategiyası
Pentaqon öz süni intellekt strategiyasında çevikliyi qorumağa xüsusi önəm verir. Nazirlik tək bir təchizatçıdan asılı vəziyyətə düşməmək üçün müxtəlif şirkətlərlə əməkdaşlıq edir. Rəsmi açıqlamada vurğulanır ki, qurum konkret bir vendordan texnoloji asılılığın qarşısını alan və birləşmiş qüvvələr üçün uzunmüddətli çevikliyi təmin edən arxitektura qurmağa davam edəcək. Bu yanaşma hərbçiləri istənilən təhdidə qarşı mübarizə aparmaq üçün ən müasir alətlərlə təmin etməyi hədəfləyir.
Hansı risklər və etirazlar var?
Hərbi sahədə süni intellektin tətbiqi texnologiya sektorunda birmənalı qarşılanmır. Bir müddət əvvəl "Anthropic" şirkəti kütləvi izləmə və avtonom silahlarla bağlı narahatlıqlarını əsas gətirərək öz texnologiyalarının hərbi məqsədlərlə məhdudiyyətsiz istifadəsinə qarşı çıxmışdı. Analoji etiraz dalğası "Google" daxilində də yaşanıb. 600-dən çox əməkdaş baş direktor Sundar Piçaiyə açıq məktub ünvanlayaraq rəhbərliyi müdafiə müqavilələrindən çəkinməyə çağırıb. İşçilər süni intellektin kütləvi qırğın silahları yaratmaq üçün deyil, bəşəriyyətin xeyrinə xidmət etməsini tələb edirlər.
