ABŞ-ın ultra-ucuz aviadaşıyıcısı olan "Spirit Airlines" 34 illik fəaliyyətindən sonra şənbə günü səhər saat 03:00-da bütün uçuşlarını ləğv edərək fəaliyyətini dayandırıb. Şirkətin rəsmi veb-saytı artıq sərnişinləri hava limanlarına getməməyə çağıran yeni ünvana yönləndirilir. Hava hərəkətinə nəzarət qeydlərində son uçuşlar eniş edərkən dispetçerlərin və pilotların bir-biri ilə vidalaşması öz əksini tapıb.
Şirkətin saytında yerləşdirilən bəyanata görə, biletləri birbaşa kredit və ya debet kartı ilə alan şəxslər üçün ödənişlər geri qaytarılıb. "Associated Press"-in məlumatına görə, "Spirit Airlines" vəkili bu bağlanmanın 17 min iş yerinə təsir edə biləcəyini bildirib. Aviaşirkət Pilotları Assosiasiyası isə 2 mindən çox pilotun, eləcə də digər texniki və xidmət işçilərinin bu nəticədən daha yaxşısına layiq olduğunu vurğulayıb.
Sərnişinlər üçün hansı alternativlər var?
Yolda qalan sərnişinlər üçün digər aviaşirkətlər müxtəlif xilasetmə tarifləri elan ediblər. "Southwest" xüsusi tariflər təklif edir, "JetBlue" isə eyni marşrut üzrə sərnişinlərə 99 ABŞ dolları dəyərində birtərəfli biletlər satır. "American Airlines" və "United" də zərərçəkmiş müştərilər üçün endirimli biletlər təqdim etdiyini, "Frontier" isə sistemboyu endirimlər edərək əlavə marşrutlar açacağını açıqlayıb.
Şirkət niyə iflasa uğradı?
İflasın əsas səbəbi kimi İrandakı müharibə fonunda reaktiv yanacaq qiymətlərinin kəskin artması göstərilir. Yenidənqurma planında yanacağın qalonu 2,24 ABŞ dolları olaraq proqnozlaşdırılsa da, keçən ay bu rəqəm 4,50 ABŞ dolları səviyyəsini keçib. Şirkətin prezidenti və baş icraçı direktoru Dave Davis bildirib:
"2026-cı ilin martında biz istiqraz sahiblərimizlə irəliyə doğru addımlamağa imkan verəcək yenidənqurma planı üzrə razılığa gəlmişdik. Lakin son həftələrdə yanacaq qiymətlərinin qəfil və davamlı artımı bizə şirkətin fəaliyyətini nizamlı şəkildə dayandırmaqdan başqa alternativ qoymadı. Biznesi davam etdirmək üçün 'Spirit'-in sadəcə sahib olmadığı və əldə edə bilmədiyi yüz milyonlarla əlavə ABŞ dolları likvidlik tələb olunurdu. Bu, son dərəcə məyusedicidir və heç birimizin istədiyi nəticə deyil."
"Spirit Airlines" son iki ildə ikinci dəfə iflas proseduruna başlamışdı və 2019-cu ildən bəri mənfəət əldə etmirdi. 2022-ci ildə "JetBlue" və "Frontier" ilə birləşmə cəhdləri məhkəmələr tərəfindən bloklanmışdı. Bundan əlavə, "Pratt & Whitney" tərəfindən istehsal olunan təhlükəli reaktiv mühərriklərin geri çağırılması şirkətin donanmasının 20 faizinin qəfildən yerdə qalmasına və texniki xidmət xərclərinin artmasına səbəb olmuşdu.
Hökumətin müdaxiləsi niyə baş tutmadı?
"Reuters" agentliyinin məlumatına görə, Ağ Evlə şirkətin səhmlərinin 90 faizi müqabilində 500 milyon ABŞ dolları məbləğində maliyyələşdirmə təklifi üzrə danışıqlar uğursuzluqla nəticələnib. Bu hadisə, Donald Trump-ın keçən ay "Intel"-də 10 faizlik pay almağa bənzər şəkildə, aviaşirkəti uyğun qiymətə almaqda maraqlı olduğunu bildirməsindən sonra baş verib.
