5 avqust 2026-cı il tarixində “SpaceX” şirkətinin “Falcon 9” raketinin istifadə olunmuş yuxarı pilləsi Ayın “Eynşteyn” krateri yaxınlığında səthə çırpılacaq. 2025-010D qeydiyyat nömrəli bu obyekt 2025-ci ilin yanvarında iki özəl robotlaşdırılmış eniş aparatını kosmosa çıxardıqdan sonra idarəetmədən çıxaraq Ay ilə toqquşma trayektoriyasına düşüb. Təxminən 12 metr uzunluğa və 4 min kiloqram kütləyə malik olan konstruksiya saatda 8750 kilometr sürətlə hərəkət edir.
Bu toqquşma nə üçün vacibdir?
Astronom Bill Qreyin hesablamaları və kompüter modelləşdirməsi göstərir ki, toqquşma nəticəsində 20-30 metr diametrində yeni bir krater yarana bilər. Obyektin boş metal konstruksiyalı olması səbəbindən o, səthə bərk asteroid kimi dərindən nüfuz etməyəcək, əksinə, zərbə anında əzilərək dağılacaq. Alimlər bu hadisə zamanı yaranacaq toz buludunu və işıq parıltısını həm peşəkar, həm də həvəskar teleskoplarla müşahidə etməyi planlaşdırırlar.
Tədqiqatçıları nə gözləyir?
Hadisə UTC vaxtı ilə saat 06:35-də baş verəcək və Ayın Yerdən görünən tərəfində yerləşdiyi üçün müşahidə üçün əlverişli olacaq. Tədqiqatçılar bu hadisədən istifadə edərək, Ay səthinə düşən obyektlərin koordinatlarının müəyyən edilməsi üçün yeni metodları sınaqdan keçirməyi hədəfləyirlər. arXiv serverində dərc olunan araşdırmaya görə, bu təcrübə gələcəkdə Ayda keçiriləcək seysmik təcrübələr və səthə təsirlərin öyrənilməsi üçün mühüm məlumatlar verəcək.
