İlon Mask və Sem Altman arasındakı məhkəmə çəkişməsi texnologiya dünyasının ən nüfuzlu şəxslərinin gizli yazışmalarını aşkara çıxarıb. Proses zamanı "OpenAI" prezidenti Qreq Brokman və İlon Maskın özü ifadə versə də, diqqət mərkəzində "Google DeepMind" şirkətinin baş direktoru Demis Hassabis olub. Hassabis 2010-cu ildə müstəqil startap kimi qurduğu "DeepMind" laboratoriyasını dörd il sonra 400-650 milyon ABŞ dolları müqabilində "Google" şirkətinə satıb. O, hazırda "Google Gemini" layihəsinə və "Isomorphic Labs" şirkətinə rəhbərlik edir.
İlon Mask niyə Demis Hassabisdən narahat idi?
"OpenAI" ilk gündən etibarən "Google" şirkətinə rəqib kimi dizayn edilmişdi. Maskın sözlərinə görə, bu ideya "Google" həmtəsisçisi Larri Peyc ilə süni intellektin bəşəriyyəti məhv etmə ehtimalı barədə etdiyi söhbətdən sonra yaranıb. Məhkəmədə ifadə verən Qreq Brokman bildirib ki, Mask mütəmadi olaraq Hassabis barədə danışırdı və ona qarşı xüsusi bir "həvəs" göstərirdi. Hətta Mask 2016-cı ildə göndərdiyi bir e-poçtda vəziyyəti belə təsvir etmişdi:
"Mənə elə gəlir ki, onlar 'Super Bowl' oynayırlar, biz isə 'Puppy Bowl'. Əgər məğlub olmaq istəmiriksə, oyunumuzu kəskin şəkildə gücləndirməliyik."
Hassabis "OpenAI" qurulduqdan qısa müddət sonra məhkəmə sənədlərində görünməyə başlayır. 2016-cı ilin yanvarında Mask "Google" tərəfindən transfer edilmiş İlya Sutskever və Sem Altmana Hassabisin mesajını yönləndirib. Mesajda Hassabis süni intellektin açıq mənbəli olmasını "həqiqətən çox təhlükəli" adlandıraraq, Maskın bu yanaşmasını tənqid edib. Bir neçə ay sonra isə Brokman Maska xəbərdarlıq edib ki, "Google" nümayəndələri qapalı mənbəli süni intellektin səhv olması barədə ictimai rəyin formalaşmasından qorxurlar.
"OpenAI" rəhbərliyi hansı riskləri müzakirə edirdi?
Rəqabət qızışdıqca Maskın "Google DeepMind" laboratoriyasına uduzmaq qorxusu daha da artırdı. 2017-ci ilin sentyabrında Brokman və Sutskever Maska yazaraq onun "OpenAI" üzərindəki nəzarətindən narahatlıqlarını ifadə ediblər. Onlar qeyd ediblər ki, Mask Hassabisin süni intellekt diktaturası yaradacağından qorxduğu kimi, onlar da Maskın oxşar gücə sahib olmasından çəkinirlər. 2018-ci ilin əvvəlində isə Mask "OpenAI" layihəsinin "Google" ilə müqayisədə mütləq uğursuzluğa doğru getdiyini bildirib. O, vəziyyəti xilas etmək üçün "OpenAI" şirkətini "Tesla" ilə birləşdirməyi təklif edib.
"Google" ilə rəqabətdə hansı tədbirlər görüldü?
O dövrdə "OpenAI" idarə heyətinin üzvü olan Şivon Zilis Maska şəxsi müraciət edərək Hassabisi yavaşlatmağın vacibliyini vurğulayıb. Zilis qeyd edib ki, Hassabisi dayandırmadan yaxşı bir gələcəyin qurulma ehtimalı çox aşağıdır. O həmçinin bildirib ki, bəzi əməkdaşlar Hassabisin onların e-poçtlarını izləməsindən qorxduqları üçün telefonsuz gizli görüşlər keçirirlər. Mask isə ilk dəfə olaraq bu mübarizədə qalib gələcəyinə şübhə etdiyini etiraf edib.
2018-ci ilin noyabrında Mask "OpenAI" şirkətinin "DeepMind" və "Google" üçün effektiv bir əks-güc ola biləcəyinə inamını tamamilə itirdiyini yazıb. O, bu məqsədə çatmaq üçün ildə milyardlarla dollar nağd pul axını olan "Tesla" şirkətindən istifadə etməyi planlaşdırırdı. Mask qeyd edirdi ki, bəşəriyyətin gələcəyi Hassabisin əlindədir və bu çox təhlükəlidir. Məhkəmə sənədlərində Hassabisin adı sonuncu dəfə 2019-cu ilin martında, Altman tərəfindən Maska göndərilən qısa bir yeniləmə mesajında çəkilir.
