Sandia National Laboratories tədqiqatçıları "Blue Origin" şirkətinin "New Glenn" raketinin statik sınaqları zamanı baş vermiş partlayışın yaratdığı aşağı tezlikli səs dalğalarını qeydə alıblar. Hadisə zamanı yayılan infrasəs siqnalları 1700 kilometr məsafədə yerləşən stansiyalar tərəfindən aşkarlanıb. İnsan qulağının eşidə bilmədiyi bu dalğalar, artıq nüvə sınaqlarının monitorinqi və vulkan püskürmələri kimi enerji tutumlu hadisələrin izlənilməsində geniş istifadə olunur.
İnfrasəs texnologiyası necə işləyir?
Alimlər 36 stansiyada quraşdırılmış genişzolaqlı mikrobarometrlərdən əldə edilən məlumatları raketin qəza görüntüləri ilə müqayisə ediblər. Dalğaların yayılma trayektoriyasının əks hesablanması nəticəsində Kanaveral burnunda baş verən partlayışın dəqiq vaxtı və koordinatları müstəqil şəkildə müəyyən edilib. Tədqiqatçılar infrasəs siqnalına əsaslanaraq partlayışın gücünü təxminən 0,131 kiloton trotil ekvivalentində qiymətləndiriblər.
Nə üçün bu araşdırma vacibdir?
"New Glenn" raketinin maye oksigen və maye metanla işləməsi bu hadisəni xüsusi əhəmiyyətli edir. Krioqen komponentlərdən istifadə edən raketlərin böyük qəzaları haqqında məlumat bazası hələ ki məhduddur, ona görə də bu araşdırma gələcək monitorinq sistemləri üçün mühüm baza yaradır. "The Seismic Record" jurnalında dərc olunan nəticələrə görə, infrasəs monitorinqi gələcəkdə raket buraxılışları zamanı baş verən qəzaların aşkarlanması və onların gücünün dəqiq təhlili üçün effektiv vasitəyə çevrilə bilər.
