3 iyul 2026-cı il tarixində "Stargazer" təyyarəsindən "Pegasus XL" raketi ilə kosmosa buraxılan "LINK" peyki gözlənilməz texniki problemlərlə qarşılaşıb. "Katalyst Space" şirkətinin hazırladığı bu aparatın əsas vəzifəsi "NASA"-nın "Swift" rəsədxanasının orbitini yüksəldərək onun Yerə düşməsinin qarşısını almaq idi. Lakin hazırda peyk orbitdə nəzarətsiz fırlanma vəziyyətinə düşüb və onun bort kompüteri avtomatik yenidən yüklənib.
Peykdə hansı nasazlıqlar aşkarlanıb?
İlkin diaqnostika göstərir ki, peykin kosmosda dəqiq istiqamətlənməsini təmin edən üç əsas çarxdan ikisi sıradan çıxıb. Eyni zamanda, soyuq qazla işləyən mühərrik sistemi də yalnız qismən funksionallığını qoruyub saxlayıb. Buna baxmayaraq, "LINK"-in günəş panelləri, enerji sistemi və əsas rabitə vasitələri normal işləyir, bu da missiyanın hələ tam uğursuz hesab olunmadığını göstərir.
Mütəxəssislər vəziyyəti necə düzəltməyi planlaşdırır?
Mühəndislər peykin fırlanmasını dayandırmaq üçün onun elektroreaktiv mühərriklərindən istifadə etməyə başlayıblar. İlk sınaqlar artıq aparatın bucaq sürətinin azaldığını təsdiqləyib. Stabilizasiya başa çatdıqdan sonra mütəxəssislər proqram təminatını yeniləyərək, peykin qalan resurslarla "Swift" rəsədxanasına yaxınlaşması üçün yeni alqoritmlər tətbiq edəcəklər.
Bu missiya niyə bu qədər vacibdir?
Günəş aktivliyinin artması nəticəsində atmosferin yuxarı qatları genişlənib və "Swift" rəsədxanasının sürətlə aşağı düşməsinə səbəb olub. Əgər orbitin yüksəldilməsi əməliyyatı uğursuz olarsa, rəsədxana artıq 2026-cı ilin sentyabrında Yer atmosferinə daxil olaraq məhv ola bilər. "LINK" peyki isə öz ksenon mühərrikləri ilə bu prosesi dayandırmalı və rəsədxananın ömrünü uzatmalıdır.
