NASA tərəfindən aparılan araşdırmalar 16 sentyabr 2025-ci il tarixində baş verən insidentin təfərrüatlarını üzə çıxarıb. “Deep Space Network” (DSN) şəbəkəsinin ən böyük antenası olan DSS-14, “Juno” kosmik stansiyasını izləyərkən icazə verilən fırlanma limitlərini aşaraq ciddi zədələnib. Qəza nəticəsində kabel sistemləri və yanğınsöndürmə boruları sıradan çıxıb, obyektin daxilində su basması baş verib.
Qəzaya nə səbəb oldu?
Təhqiqatın nəticələrinə görə, qəzaya bir neçə amil birgə təsir edib. Elektrik nasazlığı səbəbindən idarəetmə sistemi antenanın mövqeyini səhv müəyyən edib, operatorlar isə problemi aradan qaldırmaq üçün təhlükəsizlik protokollarını yan keçən addımlar atıblar. Üstəlik, mexaniki təhlükəsizlik baryeri rolunu oynamalı olan hidravlik sistemin əvvəlki qəzalardan zədələndiyi və uzun müddətdir yoxlanılmadığı məlum olub.
İtirilən vəsait və gələcək planlar
NASA bu hadisəni ən yüksək təhlükə səviyyəsi olan “Type A” kateqoriyasına aid edib. Təmir işlərinin 4,1 milyon ilə 4,6 milyon ABŞ dolları arasında başa gələcəyi proqnozlaşdırılır. DSS-14 antenası 2028-ci ilə qədər, yəni planlaşdırılmış modernləşdirmə işləri bitənədək istifadəyə verilməyəcək.
Şəbəkənin fəaliyyəti davam edirmi?
Qəzaya baxmayaraq, “Deep Space Network” şəbəkəsinin ümumi fəaliyyəti pozulmayıb. ABŞ, Avstraliya və İspaniyada yerləşən digər 13 antena vasitəsilə 40-dan çox kosmik missiya ilə əlaqə saxlanılır. NASA gələcəkdə oxşar halların qarşısını almaq üçün bütün obyektlərdə personalın təlimini gücləndirməyi və təhlükəsizlik sistemlərini yeniləməyi planlaşdırır.
