"NASA"-nın "Curiosity" marsoxodu Mars səthində qeyri-adi görünüşə malik yeni kraterin şəkillərini çəkib. 13 aprel (Mars təqvimi ilə 4859-cu sol) tarixində qeydə alınan görüntülər "Antofaqasta" adlandırılan kraterdə lentə alınıb. Tədqiqatçıların "hüceyrəvi poliqonlar" adlandırdığı bu süxurlar vizual olaraq əjdaha pulcuqlarını xatırladır. Diametri cəmi 10 metr olan bu krater, geoloji baxımdan olduqca gənc hesab edilir və təxminən 50 milyon il yaşı olduğu ehtimal olunur.
Bu kəşf nə üçün vacibdir?
"NASA"-nın Reaktiv Hərəkət Laboratoriyası (JPL) bildirir ki, kraterlər təbii qazma rolunu oynayaraq dərinliklərdə gizlənmiş materialları üzə çıxarır. "Antofaqasta" kraterinin nisbətən gənc olması, onun daxilindəki maddələrin Marsın sərt radiasiya mühitinə yalnız yaxın keçmişdə məruz qaldığını göstərir. Bu radiasiya adətən orqanik molekulları parçalayır, buna görə də yeni üzə çıxan süxurlar qədim həyat izlərinin axtarışı üçün ideal hədəf sayılır.
Marsda suyun izləri varmı?
Qırmızı planet çoxdan maye suyunu itirsə də, "Curiosity" tərəfindən tapılan əjdaha pulcuqlu naxışlar bu bölgənin vaxtilə rütubətli olduğundan xəbər verir. Yer kürəsində qurumuş göllər də bənzər pulcuqlu izlər qoyur. Alimlərin fikrincə, belə həndəsi formalar ərazinin dəfələrlə su ilə dolub yenidən quruması nəticəsində yaranır. Çox güman ki, eyni tsiklik proseslər qədim zamanlarda "Antofaqasta" kraterində də baş verib.
Tədqiqat qrupu qeyd edir ki, marsoxodun hərəkət etdiyi marşrut boyu minlərlə hüceyrəvi poliqonla örtülmüş qeyri-adi teksturalı süxurlar mövcuddur. Əvvəllər də oxşar poliqonal naxışlara rast gəlinsə də, "Mastcam" kamerasının çəkdiyi mozaik fotolarda onların bu qədər geniş əraziyə yayılması və çoxsaylı olması ilk dəfədir müşahidə edilir. Bu mənzərə mütəxəssisləri olduqca heyrətləndirib.
Hazırda elm adamları bu unikal hüceyrəvi teksturaların necə formalaşdığına dair müxtəlif fərziyyələri yoxlamaq üzərində işləyirlər. Bu məqsədlə "Curiosity" vasitəsilə ərazidən daha çox görüntü və kimyəvi məlumatların toplanması davam etdirilir. Əldə ediləcək yeni analiz nəticələri Marsın geoloji keçmişi və iqlim dəyişiklikləri barədə daha dəqiq mənzərə yaratmağa kömək edəcək.
