"NASA" Mars planetindəki mövcud və gələcək missiyaların rabitə ehtiyaclarını qarşılamaq üçün "Blue Origin" şirkəti ilə strateji əməkdaşlığa başlayıb. 1 sentyabr 2026-cı il tarixində elan edilən müqavilənin dəyəri təxminən 700 milyon ABŞ dolları təşkil edir. Şirkət "Mars Telecommunications Network" (MTN) adlı infrastrukturun layihələndirilməsi, istehsalı, inteqrasiyası və istismarı üçün məsuliyyət daşıyacaq.
Yeni şəbəkə nə üçün vacibdir?
Hazırda Marsda istifadə olunan rabitə sistemi elmi tədqiqatlar üçün nəzərdə tutulmuş köhnə nəsil peyklərdən ibarətdir. "Mars Odyssey", "Mars Reconnaissance Orbiter" və "MAVEN" kimi aparatlar artıq öz istismar müddətlərini başa vurmaq üzrədirlər. Gələcək missiyaların artan məlumat həcmi və daha mürəkkəb robotlaşdırılmış əməliyyatlar daha yüksək ötürmə qabiliyyətinə malik vahid şəbəkə tələb edir.
"Mars Telecommunications Orbiter" necə işləyir?
"Blue Origin" bu layihə üçün özünün "Blue Ring" adlı modul kosmik platformasından istifadə edəcək. Əsas peyk olan "Mars Telecommunications Orbiter" (MTO) günəş-elektrik və kimyəvi mühərrik sistemlərinin kombinasiyası ilə təchiz ediləcək. Bu sistem yüksək sürətli rabitə kanalları ilə yanaşı, Marsın səthindəki aparatların naviqasiyasını da təmin edəcək.
- Əsas hədəf: 31 dekabr 2028-ci ilə qədər ilk peykin orbitə çıxarılması.
- Tam fəaliyyət: 2030-cu ilə qədər şəbəkənin tam şəkildə işə düşməsi.
- Texniki imkanlar: 1000 kiloqramdan çox faydalı yükün daşınması və çoxsaylı aparatlara eyni vaxtda xidmət göstərilməsi.
"Rocket Lab" şirkəti də bu layihə üçün öz təklifini irəli sürsə də, "NASA" daha geniş imkanlara malik olan "Blue Origin" platformasını seçib. Yeni infrastruktur hər bir missiyanın öz rabitə sistemini qurması əvəzinə, bütün Mars tədqiqatları üçün vahid və dayanıqlı bir şəbəkə təmin edəcək.
