ABŞ-ın mədənçıxarma şirkəti "3 Proton Lithium" (3PL) Nevada ştatının şərqində ölkənin ən böyük volfram yataqlarından birini kəşf etdiyini açıqlayıb. Lakin NASA bu ərazinin bir hissəsini peyk siqnallarının ötürülməsi və avadanlıqların kalibrlənməsi üçün istifadə etdiyindən, layihənin reallaşması təhlükə altına düşüb. Financial Times qəzetinin məlumatına görə, sözügedən region ABŞ-da bu cür texnoloji fəaliyyətlər üçün unikal şəraitə malikdir.
Nə üçün bu yataq strateji əhəmiyyət daşıyır?
3PL şirkəti vurğulayır ki, ABŞ-da volfram hasilatı on il əvvəl dayandırılıb və ölkə hazırda bu metalın idxalından, xüsusilə Çin-dən asılı vəziyyətdədir. Dünya volfram tədarükünün təxminən 80%-i Çin-in nəzarətindədir və bu ölkə resurslardan xarici siyasət aləti kimi istifadə edir. Nevadadakı yataqda 1,78 milyon ton volfram ehtiyatı olduğu təxmin edilir ki, bu da ABŞ-dakı digər yataqlardan beş dəfə çoxdur. Hətta NASA-nın tələb etdiyi ərazi çıxılsa belə, yatağın ümumi dəyərinin 152 milyard ABŞ dolları olduğu bildirilir.
Gələcəkdə hansı addımlar atılacaq?
3PL hazırda 2023-cü ildə NASA-nın tələbi ilə qoyulmuş 20 illik qadağanın ləğvi üçün lobbiçilik fəaliyyəti aparır. Şirkət ötən il milli təhlükəsizlik üçün kritik əhəmiyyət kəsb edən mineralların hasilatı üçün sürətləndirilmiş razılaşdırma hüququ əldə edib. Lakin ekspertlər qeyd edirlər ki, hətta qadağa aradan qaldırılsa belə, mədən işlərinin başlaması illərlə vaxt aparacaq və qlobal tədarük zəncirindəki gərginliyi dərhal azaltmayacaq.
