Amerika Birləşmiş Ştatları və "IBM" şirkəti arasında əldə olunan yeni tərəfdaşlıq çərçivəsində ölkənin ilk ixtisaslaşmış kvant lövhələri fabriki inşa ediləcək. Bu strateji addım kvant hesablamalarının laboratoriya tədqiqatlarından sənaye miqyaslı istehsala keçidini simvolizə edir. Təşəbbüs Nyu-York ştatının Olbani şəhərində yerləşəcək və xüsusi kvant tökmə istehsalı kimi fəaliyyət göstərəcək "Anderon" adlı yeni şirkətin ətrafında cəmləşib.
Maliyyələşdirmə planına əsasən, layihə ABŞ Ticarət Nazirliyinin "CHIPS Act" proqramı çərçivəsində 1 milyard ABŞ dolları məbləğində təşviq əldə edəcək. Öz növbəsində, "IBM" əlavə olaraq 1 milyard ABŞ dolları nağd pul yatıracaq, həmçinin əqli mülkiyyət, istehsal aktivləri və ixtisaslı işçi qüvvəsi dəstəyi təmin edəcək. Əsas məqsəd kvant texnologiyaları sahəsində çalışan müxtəlif şirkətlər üçün avadanlıq istehsal edə bilən 300 millimetrlik kvant lövhələrinin yaradılması platformasını qurmaqdır.
Kvant texnologiyaları necə inkişaf edəcək?
Məhdud tədqiqat mühitlərində yaradılan müasir kvant sistemlərindən fərqli olaraq, yeni tökmə modeli istehsalın standartlaşdırılması və miqyasının böyüdülməsi üçün nəzərdə tutulub. "IBM" nümayəndələrinin sözlərinə görə, "Anderon" ifrat keçirici kubitləri və müvafiq elektronikanı dəstəkləyəcək, gələcəkdə isə digər kvant arxitekturalarına doğru genişlənəcək. Yeni müəssisənin kvant sənayesi üçün ümumi istehsal bazası kimi fəaliyyət göstərməsi və müxtəlif avadanlıq tərtibatçılarına infrastrukturdan istifadə imkanı yaratması gözlənilir.
ABŞ-ın Ticarət naziri Hovard Lütniç vurğulayıb ki, kvant hesablamalarına qoyulan bu investisiyalar Tramp administrasiyasına minlərlə yüksək maaşlı iş yeri yaratmaqla dünyanı Amerika innovasiyalarının yeni erasına aparmağa imkan verir. Ticarət Nazirliyi həmçinin qeyd edib ki, kvant texnologiyaları 2040-cı ilə qədər milli təhlükəsizliyi gücləndirməklə yanaşı, iqtisadiyyata 850 milyard ABŞ dolları gəlir gətirə bilər. "IBM"-in baş icraçı direktoru Arvind Krişna isə silisium lövhələri istehsalının qlobal innovasiyaları dəyişdirəcək texnologiyaların inkişafı üçün kritik əhəmiyyət daşıdığını bildirib.
Gələcək hədəflər nələrdir?
İlkin mərhələdə "Anderon" fabriki ifrat keçirici kubitləri olan lövhələrə diqqət yetirəcək, eyni zamanda proseslərin layihələndirilməsi, sınaq sistemləri və istehsal alətləri təqdim edəcək. "IBM" artıq miqyaslana bilən kvant lövhələri texnologiyasını nümayiş etdirdiyini və dünya üzrə 90-dan çox kvant sistemi qurduğunu açıqlayıb. Yeni fabrik klassik yarımkeçirici tökmə zavodlarına bənzər standartlaşdırılmış istehsal imkanları təklif edərək kvant avadanlıqlarının inkişafındakı parçalanmanı azaltmağı hədəfləyir.
Bu elan ABŞ-ın materialşünaslıq, kibertəhlükəsizlik, enerji sistemləri və əczaçılıq sahələrində gələcək sıçrayışlar üçün kritik hesab edilən kvant hesablamalarında liderliyi təmin etmək səylərini əks etdirir. "IBM" həmçinin 2029-cu ilə qədər irimiqyaslı və xətalara davamlı kvant kompüteri yaratmaq üzərində işlədiyini bildirib. Hazırda "Anderon" şirkətinin rəsmi fəaliyyətə başlaması "IBM" və ABŞ Ticarət Nazirliyi arasındakı yekun razılaşmalardan asılıdır.
