"NASA"-ya məxsus "Curiosity" marsoxodu Marsın "Valle Grande" vadisində hərəkət edərkən səthdə maraqlı və izahı hələ tapılmamış kiçik dəliklər aşkarlayıb. Bu tapıntı "Sharp" dağının sulfatlarla zəngin təbəqələrinin tədqiqi zamanı qeydə alınıb. Mars səthində eroziya və meteorit təsirləri nəticəsində yaranan çökəkliklər adi hal olsa da, bu yeni strukturlar öz forması ilə əvvəlkilərdən kəskin fərqlənir.
Adətən, Marsdakı kiçik boşluqlar bərk mineralların aşınaraq tökülməsi nəticəsində yaranır. Lakin yeni aşkar olunan dəliklərin ətrafında heç bir mineral qalıq və ya daş parçası müşahidə edilməyib. Bu vəziyyət alimləri düşündürür və tapıntının mənşəyi ilə bağlı müxtəlif fərziyyələrin irəli sürülməsinə səbəb olur.
Tədqiqat necə aparılır?
Mütəxəssislər bu sirli strukturları araşdırmaq üçün "MAHLI" (Mars Hand Lens Imager) kamerasından istifadə edərək yüksək keyfiyyətli yaxın plan görüntülər əldə ediblər. Bundan əlavə, "Mastcam" vasitəsilə çəkilən stereoskopik şəkillər əsasında ərazinin üçölçülü modelləri yaradılır. Bu məlumatlar dəliklərin dərinliyini və formalaşma mexanizmini dəqiq müəyyən etməyə kömək edəcək.
Nə üçün bu kəşf vacibdir?
2026-cı ilin avqust ayında "Curiosity" 1000 metr yüksəklik həddini keçərək "Sharp" dağının yamaclarında tədqiqatlarını davam etdirir. Bu geoloji təbəqələr Marsın milyardlarla il əvvəlki iqlimi və su mühiti haqqında mühüm məlumatlar saxlayır. Alimlər bu dəliklərin və ətrafdakı qeyri-adi süxur dəyişikliklərinin analizi vasitəsilə planetin rütubətli dünyadan quru və soyuq bir məkana necə çevrildiyini daha yaxşı anlamağa çalışırlar.
