NASA-nın “Curiosity” marsoxodu Mars səthində indiyədək rast gəlinməyən miqyasda, arı şanını xatırladan çoxbucaqlı strukturlarla örtülü nəhəng bir sahə aşkar edib. 30 iyul 2026-cı il tarixində verilən məlumata görə, bu qeyri-adi relyef Geyl kraterindəki “Valle Grande” adlanan vadidə, Şarp dağına qalxarkən müşahidə olunub. Hər bir hüceyrənin ölçüsü təxminən 4–8 sm təşkil edir.
Bu strukturlar necə tədqiq edilir?
Tədqiqatçılar bu poliqonların formalaşma mexanizmini anlamaq üçün marsoxodun geniş texnoloji imkanlarından istifadə edirlər. “MAHLI” kamerası vasitəsilə yüksək keyfiyyətli görüntülər əldə edilib, “APXS” rentgen spektrometri və “ChemCam” lazer kompleksi isə süxurların kimyəvi tərkibini analiz edib. Alimlər həm hüceyrələrin kənarlarını, həm də mərkəzi hissələrini ayrıca ölçərək, onların mənşəyi ilə bağlı dəqiq məlumat əldə etməyə çalışırlar.
Bu kəşf nə üçün vacibdir?
Mütəxəssislər hələlik bu “arı şanı” strukturlarının dəqiq yaranma səbəbini müəyyən etməyiblər. Ehtimallara görə, bu formasiyalar qədim dövrlərdə su ilə doymuş lilin quruması, süxurların davamlı istiləşib-soyuması və ya təzyiq altında sıxılması nəticəsində yarana bilər. NASA-nın Reaktiv Hərəkət Laboratoriyasından Eşvin Vasavada bildirib ki, bu tapıntı milyardlarla il əvvəl Şarp dağının ətəyində mövcud olmuş mühiti, o cümlədən qədim göl və çayların izlərini bərpa etməyə kömək edəcək.
