ABŞ-ın texnologiya nəhəngləri son günlər Çinin "Moonshot AI" şirkətinin hazırladığı "Kimi K3" süni intellekt modelinin bazara çıxması ilə gərgin anlar yaşayır. Bu modelin ABŞ şirkətlərinin ən yaxşı sistemləri ilə rəqabət apara biləcək gücdə olması və üstəlik, pulsuz təqdim edilməsi rəqabəti tamamilə yeni müstəviyə daşıyıb. Ekspertlər hesab edir ki, bu strategiya Çinin qlobal texnoloji təsirini artırmaq üçün seçdiyi mühüm bir vasitədir.
Açıq çəkili modellər nə üçün vacibdir?
Açıq çəkili (open-weight) modellər tərtibatçılara proqramın daxili işləmə mexanizmini yoxlamaq, onu öz infrastrukturunda yerləşdirmək və müstəqil şəkildə fərdiləşdirmək imkanı verir. Fordham Hüquq Məktəbinin professoru Chinmayi Sharma qeyd edir ki, pulsuz çəkilər pulsuz süni intellekt xidməti demək deyil. Şirkətlər modelin özünü pulsuz versələr də, bulud hesablamaları, texniki dəstək və təhlükəsizlik kimi digər xidmətlər vasitəsilə gəlir əldə edə bilirlər.
ABŞ-ın qapalı modelləri təhlükə altındadırmı?
"Google", "OpenAI" və "Anthropic" kimi şirkətlərin qapalı modelləri hazırda bazarın mərkəzində olsa da, "Kimi K3" kimi alternativlər bu mərkəzi dəyişə bilər. Corctaun Universitetinin analitiki Kyle Miller bildirir ki, "Alibaba"-nın "Qwen" modelləri kimi nümunələr artıq sənayedə dərin kök salıb. Bu tendensiya ABŞ-ın texnoloji liderliyinə qarşı ciddi çağırış hesab olunur.
Texnologiya nəhəngləri arasında fikir ayrılığı
"IBM", "Microsoft", "Meta", "Nvidia" və "Palantir" kimi 25 şirkətdən ibarət koalisiya ABŞ hökumətini açıq modellərə qarşı vaxtından əvvəl məhdudiyyətlər tətbiq etməməyə çağırıb. Onlar hesab edir ki, bu texnologiyaların inhisarda qalması innovasiyaları boğur. Buna baxmayaraq, "Google" və "Anthropic" kimi nəhənglərin bu təşəbbüslərdə fəal iştirak etməməsi, böyük laboratoriyaların öz üstünlüklərini qorumaq üçün hələ də tərəddüdlü olduğunu göstərir.
