Süni intellekt və müəllif hüquqları arasında balans necə qurulmalıdır?
“Wikimedia Foundation” təşkilatı OpenAI və Microsoft şirkətləri ilə “The New York Times” kimi nəşriyyatlar arasında davam edən məhkəmə prosesinə rəsmi mövqe bildirib. Fondun fikrincə, tərəflərin hazırkı yanaşmaları “ədalətli istifadə” (fair use) doktrinasının həddindən artıq sadələşdirilməsinə səbəb olur. Bu vəziyyət ya innovativ texnologiyaların inkişafını əngəlləyə, ya da bilik axınını parçalayaraq müəllif hüquqlarını pozan bir mühit yarada bilər.
Wikipedia üçün bu məhkəmə niyə vacibdir?
Wikipedia platforması süni intellekt modellərinin təlimi üçün ən kritik məlumat mənbələrindən biri hesab olunur. Bununla belə, ChatGPT kimi sistemlər istifadəçiləri birbaşa mənbədən yayındıraraq, icmanı zəiflədir. Fond bildirir ki, süni intellekt xidmətləri Creative Commons lisenziyası ilə yayılan məzmunu təkrarlayır, lakin lisenziya şərtlərinə riayət etmir.
Fond hansı həll yolunu təklif edir?
Stephen LaPorte-nin rəhbərlik etdiyi hüquq komandası məsələyə aydın bölgü gətirilməsini təklif edir. Wikimedia-nın mövqeyinə görə, veb-saytların təlim üçün skan edilməsi “ədalətli istifadə” hesab olunmalıdır, çünki bu, yeni və transformativ bir məhsul yaradır. Lakin süni intellekt istifadəçinin sorğusuna cavab olaraq orijinal məzmunu birbaşa kopyalayıb təqdim edirsə, bu, lisenziya tələb edən bir pozuntu kimi qiymətləndirilməlidir.
“Süni intellekt vasitəsilə biliyə çıxışı genişləndirmək güclü bir hədəfdir, lakin bu, etibarlı məlumatı yaradan insanları və icmaları hörmətlə qarşılamalıdır”, - deyə Wikimedia-nın baş direktoru Bernadette Meehan bildirib.
