Çin hökuməti "Tianwen-3" missiyası vasitəsilə Mars planetindən süxur nümunələrinin 2031-ci ildə Yerə çatdırılacağını rəsmən təsdiqləyib. Layihənin baş elmi işçisi Hou Zengqian-ın verdiyi məlumata görə, kosmik aparatların 2028-ci ildə buraxılması planlaşdırılır. Hazırda layihə üzrə işlər qrafikə uyğun şəkildə, prototiplərin hazırlanması mərhələsində davam edir.
Çin missiyası necə həyata keçiriləcək?
Missiyanın texniki arxitekturası "NASA"-nın planlarından daha sadə struktura malikdir. "Tianwen-3" çərçivəsində stasionar eniş modulu birbaşa Mars səthində iki metr dərinliyində qazma işləri aparacaq və təxminən 500 qram süxur toplayacaq. Toplanmış nümunələr orbitə göndəriləcək və orada orbit aparatı tərəfindən tutularaq Yerə qaytarılacaq. Bu prosesin həyata keçirilməsi üçün Çin iki ədəd "Long March 5" raketindən istifadə etməyi nəzərdə tutur.
"NASA" və "Tianwen-3" arasındakı fərqlər nələrdir?
ABŞ-ın "Mars Sample Return" proqramı hazırda ciddi maliyyə böhranı ilə üzləşib. "NASA"-nın xərclərinin 7 milyard ilə 11 milyard ABŞ dolları arasında dəyişəcəyi proqnozlaşdırılır, lakin "Lockheed Martin" korporasiyası bu missiyanı 3 milyard ABŞ dolları büdcə ilə yerinə yetirməyi təklif etmişdi. 2021-ci ildə Marsa enən "Perseverance" marsoxodu artıq nümunələr toplasa da, onların Yerə çatdırılma müddəti qeyri-müəyyən olaraq qalır.
Bu missiyanın elmi və siyasi əhəmiyyəti nədir?
Çin üçün bu missiya təkcə elmi araşdırma deyil, həm də kosmik sahədəki qlobal nüfuzunu möhkəmləndirmək üçün bir vasitədir. Missiyanın əsas elmi hədəfi Mars-da həyat izlərinin axtarılmasıdır. Hou Zengqian vurğulayıb ki, "Tianwen-3" beynəlxalq əməkdaşlığa açıq olacaq və dünyanın müxtəlif ölkələrindən olan alimlərlə birgə tədqiqatlar aparılacaq.






