San-Paulu Universiteti alimləri tibbi ultrasəs aparatlarının köməyi ilə qrip və "COVID-19" viruslarını məhv etməyin yeni yolunu tapıblar. Laboratoriya təcrübələri zamanı məlum olub ki, səs dalğalarının yaratdığı mikrovibrasiyalar virus hissəciklərinin membranlarını qıraraq onları qeyri-aktiv vəziyyətə gətirir. Bu kəşf xarici təsirlərə həssas olan zərflənmiş viruslarla mübarizədə tamamilə yeni bir metodun əsasını qoya bilər.
Bu texnologiya necə işləyir?
Fizik Odemir Martinez Bruno izah edir ki, səs dalğalarının enerjisi virus hissəciklərində morfoloji dəyişikliklərə səbəb olur və onlar sanki popkorn kimi partlayır. Tədqiqatda 3-dən 20 MHz-ə qədər tezlik diapazonunda işləyən standart xəstəxana ultrasəs aparatlarından istifadə edilib. Alimlər "SARS-CoV-2" nümunələrinin işləndikdən sonra hüceyrələri yoluxdurma qabiliyyətini yoxlayıb və infeksion potensialın kəskin azaldığını təsdiqləyiblər.
Təklif olunan yanaşma akustik rezonans hadisəsinə əsaslanır. Səs dalğasının tezliyi virus qabığının öz titrəmə tezliyi ilə üst-üstə düşdükdə rəqslər güclənir və qabıq dağılır. Avadanlıqların sterilizasiyasında istifadə olunan və toxumaları zədələyən aşağı tezlikli kavitasiyadan fərqli olaraq, bu metod yüksək tezliklərdə işləyir. Nəticədə, sahib hüceyrələrə zərər vermədən yalnız virus hədəfə alınır.
Gələcək perspektivlər və risklər nələrdir?
Virusların həndəsi forması bu prosesdə xüsusi rol oynayır. Sferik hissəciklər ultrasəs enerjisini daha effektiv mənimsəyir və metodun fiziki struktura əsaslanması onun mutasiyaya uğrayan viruslara qarşı da təsirli olacağına ümid verir. Tədqiqatçılar artıq bu texnologiyanın Denge, Zika və Çikunqunya viruslarına qarşı tətbiqi imkanlarını öyrənməyə başlayıblar.
Farmakoloq Flavio Protasio Veraz bildirir ki, bu üsul kimyəvi preparatların hazırlanmasından fərqli olaraq tullantı yaratmayan və ekoloji cəhətdən təmiz bir həlldir. Lakin müəlliflər vurğulayırlar ki, kəşf əsasında real müalicə metodunun yaradılması hələ uzaq gələcəyin işidir. Hazırda sınaqlar yalnız laboratoriya şəraitində aparılıb və heyvanlar və ya insanlar üzərində testlər keçirilməyib. Tədqiqatın nəticələri "Scientific Reports" jurnalında dərc olunub.
