ABŞ-da süni intellekt (Sİ) sahəsindəki infrastruktur layihələri iqtisadi reallıqlar və ictimai narazılıqlar səbəbindən çətinliklərlə qarşılaşıb. 2022-ci ilin sonlarında başlayan ilkin eyforiyadan sonra, investorlar daha ehtiyatlı davranmağa başlayıb, tikinti xərcləri isə kəskin artıb. Financial Times-ın məlumatına görə, bu il 1000-dən çox ictimai qrup məlumat mərkəzlərinin (Data Center) tikintisinə qarşı etiraz edib.
Nə üçün süni intellekt layihələri ləngiyir?
RegLayer-in hesabatına əsasən, cari ildə ən azı 47 böyük layihə ya ləğv edilib, ya da dondurulub. Bernstein analitikləri hesab edir ki, ABŞ-da planlaşdırılan məlumat mərkəzlərinin yalnız 35%-i real icra şansına malikdir. İnflyasiya və yüksək faiz dərəcələri, xüsusilə "CoreWeave" kimi şirkətlərin səhm dəyərlərinə mənfi təsir göstərərək layihə büdcələrini şişirdib.
Enerji və maliyyə çatışmazlığı nəticəyə necə təsir edir?
"Nebius" şirkətinin rəhbəri Arkadi Voloj bildirib ki, 5 QVt gücündə infrastruktur üçün tələb olunan 250 milyard ABŞ dollarının yalnız 20%-i maliyyələşdirilib. Eyni zamanda, "OpenAI" və "Nvidia" tərəfindən dəstəklənən "SB Energy" şirkəti 174 milyard ABŞ dolları investisiya ehtiyacı ilə üzləşib. Enerji təchizatçıları isə yüksək enerji tələbatı olan obyektləri mövcud şəbəkələrə qoşmaqda çətinlik çəkir, bu da şirkətləri öz enerji istehsalı güclərini yaratmağa məcbur edir.
Gələcək proqnozlar nəyi göstərir?
Mütəxəssislərin proqnozlarına görə, 2025-2032-ci illər arasında ABŞ-da süni intellekt infrastrukturuna xərclər 10 trilyon ABŞ dollarını keçə bilər ki, bu da ölkənin illik ÜDM-inin təxminən 3,22%-ni təşkil edir. Lakin maliyyə resurslarının əldə edilməsinin çətinləşməsi və texniki tələblərin sərtliyi bu "texnoloji inqilabın" miqyasını sual altına alır.
