Son bir həftə ərzində Ukraynanın endirdiyi dron zərbələri nəticəsində Rusiyanın texnologiya nəhəngi "Yandex"-in məlumat mərkəzləri sıradan çıxıb. Sosial şəbəkələrdə "Cloudflare" məlumatlarına istinadən yayılan qrafiklər bot trafikində kəskin azalma olduğunu göstərir. Bir çox istifadəçi bunu dezinformasiya yayan "troll fermaları"nın fəaliyyətinin dayanması kimi şərh etsə də, mütəxəssislər bu yanaşmanı təkzib edir.
Bu qrafiklər nəyi əks etdirir?
Botlarla mübarizə sahəsində tanınan "antibot4navalny" hesabının məlumatına görə, sözügedən qrafiklər sosial media botlarını deyil, "Yandex"-in avtomatlaşdırılmış veb-kravlerlərinin sorğularını ölçür. Bu botlar əsasən axtarış sistemlərinin indekslənməsi və müştəri xidmətləri üçün istifadə olunur. "Cloudflare"-in təhlilləri göstərir ki, Rusiyadan gələn ümumi bot aktivliyində ciddi bir dəyişiklik baş verməyib.
Dezinformasiya ilə bağlı iddialar nə dərəcədə doğrudur?
Avropa Parlamentinin üzvü Tomáš Zdechovský-nin paylaşdığı və Almaniyanın "AfD" partiyası ətrafındakı bot aktivliyinin azaldığını iddia edən qrafiklər ciddi şübhə doğurub. Kompüter alimi Raphael Wimmer bu qrafiklərin süni intellekt tərəfindən yaradıldığını və məlumatlarda gələcək tarixə (15 oktyabr) aid qeydlərin olduğunu bildirib. Mütəxəssislər ictimai xadimləri yoxlanılmamış məlumatları paylaşmamağa çağırıblar.
"Yandex" sistemlərində vəziyyət necədir?
Dron hücumlarından sonra "Yandex"-in bir çox sistemi, o cümlədən "Yandex Pay" rəqəmsal ödəniş xidməti hələ də fəaliyyətini bərpa edə bilməyib. İstifadəçilər vəsait köçürmələri və balans yoxlanışı ilə bağlı çətinliklərlə üzləşirlər. "Yandex Fintech" rəhbəri Dima Pirogov xidmətin bərpası üçün işlərin davam etdiyini, lakin dəqiq vaxtın hələlik məlum olmadığını bəyan edib.
