VPN tətbiqlərinə maraq niyə artır?
"Digital Budget" hesabatına və "Similarweb" statistikasına əsasən, 2026-cı ilin mart ayında Rusiyada "Google Play" mağazasından ən çox yüklənən ilk 5 VPN xidmətinə tələbat əvvəlki illə müqayisədə 14 dəfə artıb. Bu göstərici 9,2 milyon yüklənməyə çatıb. Ümumilikdə isə 2025-ci ilin martından 2026-cı ilin martınadək olan dövrdə bu cür tətbiqlər 35,7 milyon dəfə cihazlara quraşdırılıb.
Ən yüksək fəallıq 2026-cı ilin ilk rübündə qeydə alınıb. Yanvar-mart aylarında rusiyalı istifadəçilər VPN proqramlarını 21,27 milyon dəfə yükləyiblər. "Sensor Tower" məlumatlarına görə, ötən ilin sonunda ölkədə ən populyar beş VPN xidmətinin aktiv istifadəçi bazası genişlənərək 7,3 milyon nəfərə çatıb.
Bloklanma dalğası necə genişlənir?
Tələbatın artması ilə paralel olaraq, hökumət tərəfindən məhdudiyyətlər də sərtləşdirilir. "Apple Censorship" xidmətinin məlumatına əsasən, 2026-cı ilin aprel ayının sonuna Rusiya seqmentindəki "App Store" mağazasında 116 VPN xidməti əlçatmaz olub. Həmçinin, mart ayında "Roskomnadzor"-un tələbi ilə 20-dən çox tətbiq platformadan silinib.
Rəsmi qurumların bloklama siyasəti yalnız tətbiqlərin silinməsi ilə məhdudlaşmır. 2026-cı ilin yanvarına qədər "Roskomnadzor" tərəfindən 439 blokdan yayınma xidmətinə giriş məhdudlaşdırılıb. Ötən ilin oktyabrında bu rəqəm 258 idi (31% artım). Üç ay ərzində bloklanan VPN-lərin sayı 70% çoxalıb. Dekabr ayında isə qurum SOCKS5, VLESS və L2TP kimi əlavə VPN protokollarını aktiv şəkildə bloklamağa başlayıb.
İT şirkətlərini hansı risklər gözləyir?
Mart ayında Rusiya Rəqəmsal İnkişaf Nazirliyi İT şirkətlərinin profil reyestrində iştirakı üçün yeni şərtləri müzakirə edib. Qaydalara görə, VPN vasitəsilə öz xidmətlərinə girişi məhdudlaşdırmayan platformalar bu reyestrdən çıxarıla bilər. Eyni zamanda, VPN trafikini bloklamayan şirkətlərin internet kəsintiləri zamanı əlçatan qalan "ağ siyahı"dan da xaric edilməsi ehtimal olunur.
