Çin energetika nəhəngi "China Huadian" tərəfindən Sintszyan-Uyğur muxtar rayonunun Muley qəzasında inşa edilən enerji anbarı rəsmən istifadəyə verilib. 30 sentyabr 2026-cı il tarixində şəbəkəyə qoşulan qurğu, 100 MVt gücündə və 1000 MVt·saat (1 QVt·saat) tutumunda enerji saxlama qabiliyyətinə malikdir. Bu nəhəng kompleks 565 min kvadratmetr ərazini əhatə edir və 600 MVt külək, 400 MVt günəş enerjisi stansiyalarını əhatə edən bərpa olunan enerji layihəsinin bir hissəsidir.
Bu texnologiya necə işləyir?
Ənənəvi sıxılmış hava sistemlərindən fərqli olaraq, bu qurğu qapalı termodinamik dövrədə karbon qazından (CO2) istifadə edir. Enerji yığılarkən elektrik enerjisi kompressorları işə salaraq CO2-ni sıxır və maye halına gətirir, bu zaman ayrılan istilik isə xüsusi anbarlarda saxlanılır. Enerji şəbəkəyə qaytarılarkən, saxlanılan istilik vasitəsilə maye CO2 buxarlandırılır və turbini hərəkətə gətirərək elektrik enerjisi istehsal edir.
Layihənin texniki göstəriciləri nələrdir?
- Sistem strukturu: 5 qaz anbarı, 141 maye CO2 çəni və 97 istilik toplama bloku.
- İş rejimi: Tam gücə çatma müddəti 20 dəqiqədən azdır.
- Dayanıqlılıq: Sistem 30 ildən çox istismar müddəti və 20 mindən çox işəsalma dövrü üçün nəzərdə tutulub.
- Tərəfdaşlar: Layihə "Exa Energy", "Dongfang Electric" və Sian Ciaoton Universiteti tərəfindən hazırlanıb.
"China Huadian"-ın hesablamalarına görə, qurğu ildə təxminən 200 QVt·saat elektrik enerjisi verəcək. Bu, hər il 50 min ton kömürə qənaət etməyə və 170 min ton CO2 emissiyasının qarşısını almağa imkan verəcək. Turbinin faydalı iş əmsalı (FİƏ) 92%-dən çox qiymətləndirilsə də, bütöv sistemin səmərəliliyi barədə dəqiq məlumat hələlik açıqlanmayıb.
