ABŞ-ın Federal Rabitə Komissiyası (FCC) "Netgear" şirkətinə gələcək istehlakçı routerlərini, kabel modemlərini və şlüzlərini ölkəyə idxal etmək üçün 1 oktyabr 2027-ci ilə qədər şərti icazə verib. Bu qərar şirkətin cihazları Asiyada istehsal etməsinə və istehsalı ABŞ-a köçürmək barədə heç bir plan açıqlamamasına baxmayaraq qəbul edilib. Pentaqon tərəfindən verilən xüsusi rəydə bu cihazların ABŞ-ın milli təhlükəsizliyi üçün risk yaratmadığı vurğulanıb.
Bu qərar olduqca təəccüblü görünür. Çünki FCC-nin xarici routerlərə qadağa qoymasının əsas səbəbi, Çinli haker qrupu tərəfindən həyata keçirilən "Volt Typhoon" kimi kiberhücumlar idi. Həmin insidentlərdə məhz "Netgear" cihazları əsas hədəflərdən biri olmuşdu. Lakin mütəxəssislər problemin cihazlarda deyil, istifadəçilərin və telekommunikasiya şirkətlərinin təhlükəsizlik qaydalarına riayət etməməsində olduğunu bildirirlər.
İcazənin arxasında hansı ziddiyyətlər var?
FCC-nin şərti icazə prosesi adətən istehsalçılardan ABŞ-da istehsalı qurmaq və ya genişləndirmək üçün ətraflı və vaxtla məhdudlaşdırılmış plan təqdim etməyi tələb edir. Lakin "Netgear" indiyədək belə bir öhdəlik götürməyib. Şirkət ABŞ-ın Qiymətli Kağızlar və Birjalar Komissiyasına (SEC) təqdim etdiyi sənədlərdə də ABŞ-da istehsalla bağlı heç bir məlumat qeyd etməyib. Bu isə şirkətin yerli istehsala ümumiyyətlə sərmayə qoyub-qoymadığı barədə suallar yaradır.
Komissiyanın verdiyi şərti icazə yalnız müəyyən cihaz seriyalarına şamil edilir. Bura "Netgear" şirkətinin "Nighthawk" (R, RAX, RAXE, RS, MK, MR, M və MH seriyaları), "Orbi" (RBK, RBE, RBR, RBRE, LBR, LBK və CBK seriyaları) routerləri, həmçinin CAX seriyalı kabel şlüzləri və CM seriyalı kabel modemləri daxildir. Qadağa mövcud cihazlara deyil, yalnız gələcəkdə idxal olunacaq məhsullara aiddir.
Şirkətin açıqlamaları nə dərəcədə doğrudur?
"Netgear" rəhbərliyi SEC-ə təqdim etdiyi sənəddə şərti icazələr aldıqca mövcud cihazların proqram təminatını qeyri-müəyyən müddətə yeniləyə biləcəyini iddia edir. Lakin FCC qaydalarına görə, proqram və təhlükəsizlik yeniləmələri üçün heç bir xüsusi icazə tələb olunmur. Bundan əlavə, şirkətin baş direktoru qadağanın daha güclü təhlükəsizlik standartları ilə bağlı olduğunu bildirsə də, əslində FCC-nin qərarları cihazın təhlükəsizliyi ilə deyil, onun fiziki olaraq harada istehsal edildiyi ilə bağlıdır.
